- Novo istraživanje pokazuje da mlađe generacije biološki stare brže nego prethodne, što može biti jedan od razloga sve češće pojave raka pre 55. godine života.
- Ljudi sa ubrzanim biološkim starenjem imali su oko 15% veći rizik od razvoja karcinoma, naročito raka pluća, debelog creva, digestivnog sistema i materice.
- Naučnici smatraju da nije krivac jedan faktor, već dugogodišnji zbir nezdravih navika i štetnih uticaja iz okoline koji ubrzavaju proces starenja.
Sve veći broj mladih ljudi širom sveta dobija dijagnozu raka, a stručnjaci godinama pokušavaju da otkriju zašto. Novo istraživanje donosi drugačiji pogled na ovaj zabrinjavajući trend i sugeriše da odgovor možda nije u jednom uzroku, već u tome što organizam današnjih generacija stari brže nego ranije.
Biološko starenje ne mora da odgovara broju godina koje imamo. Ono pokazuje u kakvom je zaista stanju naš organizam i koliko su na njega uticali ishrana, fizička aktivnost, san, stres, zagađenje i drugi faktori.
U velikoj studiji objavljenoj u časopisu Nature Medicine, naučnici su analizirali zdravstvene podatke više od 154.000 odraslih osoba iz britanske baze UK Biobank, a rezultate proverili i na drugoj populaciji u Sjedinjenim Američkim Državama. Umesto hronološke starosti, procenjivali su biološku starost ispitanika pomoću biomarkera iz krvi, metaboličkih pokazatelja i određenih proteina.
Rezultati su pokazali da osobe rođene u novijim decenijama imaju izraženije znakove biološkog starenja u odnosu na prethodne generacije, iako imaju isti broj godina, piše Mindbodygreen.
To nije bila samo laboratorijska zanimljivost. Kod ljudi sa najizraženijim ubrzanim biološkim starenjem rizik od razvoja karcinoma pre 55. godine bio je oko 15% veći. Najjača povezanost uočena je kod raka pluća, raka debelog creva i drugih karcinoma digestivnog sistema, kao i raka materice.
Istraživači su primetili i da različiti organi ne stare istom brzinom. Ubrzano starenje imunog sistema povezano je sa većim rizikom od raka pluća, dok je brže starenje masnog tkiva bilo povezano sa povećanim rizikom od raka debelog creva.
Studija nije mogla da utvrdi tačan uzrok ovog procesa, ali autori smatraju da se efekti brojnih faktora sabiraju tokom života. Gojaznost, insulinska rezistencija, loša ishrana, nedovoljno kretanja, hronični stres, loš san, alkohol i izloženost zagađenju i hemikalijama mogu zajedno da ubrzaju biološko starenje.
Zbog toga naučnici veruju da porast broja karcinoma kod mlađih odraslih verovatno nema jedan uzrok, već predstavlja posledicu dugotrajnog delovanja više nepovoljnih faktora.
Iako su nalazi zabrinjavajući, stručnjaci ističu i ohrabrujuću poruku. Za razliku od hronoloških godina, na biološku starost možemo delimično da utičemo. Zdravija ishrana, redovna fizička aktivnost, kvalitetan san, održavanje zdrave telesne težine i smanjenje izloženosti štetnim faktorima mogu doprineti sporijem starenju organizma i potencijalno smanjiti rizik od brojnih bolesti, uključujući i pojedine vrste raka.
BONUS VIDEO